جوانان عمر، وقت و پولشان را در دانشگاه هزينه مي¬کنند اما بيکار هستند

جوانان عمر، وقت و پولشان را در دانشگاه هزينه مي¬کنند اما بيکار هستند

اين برنامه با حضور دکتر محمد مهدي نژاد نوري، استاد دانشگاه و معاون پژوهشي اسبق وزارت علوم و دکتر رضا روستا آزاد، رئيس سابق دانشگاه صنعتي شريف ميزان تحقق نقشه جامع علمي کشور را مورد ارزيابي قرار داد.
تاريخ: 25/1/1396
كد مطلب: 2553
بازديد: 1125

برنامه ثريا به بررسي چرايي کاهش رشد علمي کشور و افزايش بيکاري فارغ التحصيلان در سالهاي اخير پرداخت.

اين برنامه با حضور دکتر محمد مهدي نژاد نوري، استاد دانشگاه و معاون پژوهشي اسبق وزارت علوم و دکتر رضا روستا آزاد، رئيس سابق دانشگاه صنعتي شريف ميزان تحقق نقشه جامع علمي کشور را مورد ارزيابي قرار داد.

جوانان عمر، وقت و پولشان را در دانشگاه هزينه مي­کنند اما بيکار هستند

محسن مقصودي در ابتداي برنامه از ميهمانان پرسيد آيا ريلي که آموزش عالي داشته است درست بوده يا خير؟ چرا که جوانان ما دردانشگاه ها عمر و وقت و پولشان را هزينه کرده‌اند اما در نهايت بيکار هستند و اين مشخص مي‌کند که آموزش ما سيستم صحيحي ندارد.

دکتر محمد مهدي نژاد نوري، استاد دانشگاه و معاون پژوهشي سابق وزارت علوم در پاسخ اظهار داشت: نسل کنوني دانشگاه‌هاي دنيا نسل دانشگاه‌هاي کار آفرين است. خصوصيات اين دانشگاه ها اين است که در چرخه اقتصادي و قدرت کشورشان دخيل هستند.

دانشگاه ها وقتي کارآفرين باشند براساس کاري که ايجاد مي­کنند اشتغال فراهم مي­شود و دانشجو ديگر نمي­گويد "من بيکار هستم"! بعنوان مثال ستاد توسعه فناوري نانو در کشور شکل مي­گيرد و درحاليکه هيچ زمينه­اي براي جذب دانشجويان اين رشته نيست زمينه­ها را مهيا مي­کنند و نهايتا صنعت و اقتصاد مبتني بر نانو شکل مي­گيرد و عده­اي درآنجا مشغول به کار مي­شوند. دانشگاه­هاي ما دانشگاه­هاي کارآفرين نيستند.

دانشجوياني هستند که نمره خوب مي­گيرند اما کار بلد نيستند...

ممکن است خيلي از دانشجويان ما در دانشگاه نمره خوب بگيرند اما وقتي وارد بازار کار مي­شوند احساس بيگانگي با شرايط کاري مي­کنند و علت اين امر اين است که دانشگاه و سيستم آموزشي به مهارتهاي لازم براي برآورده کردن نقش دانشجويان در طول زمان تحصيل نپرداخته است. مشکل اصلي در دانشگاه، سازکارها، روندها، مهارتها و محتواي آموزشي آن است.

وي  افزود: اعتبار وزارت علوم ما در سال 95 حدود 9هزار ميليارد تومان بوده است که حدود 16 درصد از دانشجويان را پوشش داده است يعني اين 16 درصد در دانشگاه سراسري بوده­اند و مابقي در دانشگاه­هاي ديگر؛ اين پول را کشور هزينه مي­کند و ما بايد در قبال اين پول ما به ازا و خروجي مناسب داشته باشيم. بخش تحصيل يک حلقه از زنجيره است و بايد در طرف مقابل بازار کار را آماده کنيم.

محسن مقصودي با ارائه اسلايدي آمار 31 کشور در حوزه مقايسه بيکاري فارغ التحصيلان و بيکاري عمومي ارائه کرد و گفت: در اکثر کشورها نرخ بيکاري عمومي بالاتر از بيکاري فارغ التحصيلان دانشگاهي است اما تنها در چهار کشور برعکس است که ايران هم جزء اين چهار کشور است و وضعيت ايران در بين اين چهار کشور هم بدتر از همه است يعني بيکاري فارغ التحصيلان در ايرن 70 يا 80 درصد بيشتر است.

دانشگاه­هاي  ما خودشان را متولي اشتغالزايي نمي­دانند

دکتر رضا روستا آزاد، رئيس سابق دانشگاه صنعتي شريف در پاسخ به اين سوال که آيا دانشگاه­هاي ما خودشان را متولي اشتغال مي­دانند يا خير اظهار داشت: واقعيت اين است که دانشگاه­هاي  ما خودشان را متولي اشتغالزايي نمي­دانند. محتواي آموزشي دانشگاه­ها و جذب نيروهايشان حدود صد در صد با دنياي واقع بي ارتباط است. دانشجوهاي ما فرصت براي فکر کردن و به عمل آوردن آموزه­هايشان ندارند.

وي اظهار داشت: يکي از همکاران ما به آمريکا رفته بود و براي من گزارشي تهيه کرد و گفت فلان دانشگاه براي ارائه دوباره به گچ و تخته  يا وايت برد و ماژيک برگشته­اند و دليلش هم اين است که با اين روشهاي ارائه پيشرفته مثل پاورپوينت استاد سريع از مباحث مي­گذرد و ذهن جوان دانشجو جذب نمي­کند و عقب مي­ماند. جالب اين است که نظام آموزشي رصد مي­کند که همين تکنولوژِ وقتي باعث ايجاد فاصله بين استاد و دانشجو مي­شود سريعا متوقف مي­شود.

روستاآزاد همچنين با ذکر خاطره­اي از يک دانشجو که کار عملياتي کرده بود و از درس استاد عقب ماند و درس را پاس نکرد تصريح کرد: سيستم آموزشي واقعا ايراد دارد. بنده بعنوان رئيس دانشگاه متاسفانه بارها به دانشجويان عرض کردم که متاسفانه نظام دانشگاهي به گونه­اي است که دانشجو نبايد  فکر کند و فقط بايد يسري مباحث را حفظ کنيد.

محسن مقصودي با نمايش دادن نقشه جامع علمي کشور گفت: يکي از بندهاي اصلي و اولويت هاي الف در حوزه فناوري، فناوري هوافضا است.

دکتر محمد مهدي نژاد نوري گفت: اين طرح هاي کلان ملي که رهبر انقلاب هم به آنها اشاره کردند، 40تا طرح در سال 90 بود که با همکاري همه دستگاههاي اجرايي کشور تهيه شد و در شوراي عالي عطف تصويب شد که اساسا يکي از اهداف عمده­اش اين بود که دانشگاه­ها را به سمت دانشگاه کارآفرين سوق بدهد اما  وقتي دانشگاه ها درگير مسائل اصلي و موردنياز کشور بشوند بديهي است که مهارت ها افزايش پيدا مي­کند و صنايع جديد مبتني بر نيازهاي جديد ايجاد مي­شود و کسب و کارهاي جديد ايجاد خواهد شد.

محسن مقصودي گفت: بسياري از پروژه­هايي هستند که بخش خصوصي برايش نمي­صرفد که سرمايه گذاري کند اما در همه دنيا دولت­ها بطور ويژه اين پروژ­ه­ها را جلو مي­برند.

مسئولين مي­گفتند که ما سال 95 سه تا پرتاب خواهيم داشت که يکي هم پرتاب نشد

دکتر مهدي نژاد نوري تصريح کرد: آمريکا در سال 2016براي تحقيق و توسعه 453 ميليارد دلار کنار گذاشته­اند؛ با جود اينکه اين کشور بخش خصوصي قدرمندي دارد اما بازهم شاهد هستيم که دولت سرمايه­گذاري مي­کند. فقط دولت فدرال در دانشگاه جان هابکينگز دو ميليار دلار به دانشگاه مي­دهد چراکه اين اين دانشگاه در مرحله اوليه است و به مرحله اقتصادي نرسيده است اما دولت براي آن آينده روشني را ترسيم کرده­ است.

فناوري فضايي فرصت­هاي بي­نهايتي در اختيار ما­ مي­گذارد چرا که الکترونيک، مکانيک، کامپيوتر و هزاران مبحث ديگر در آن دخيل هستند و نبايد تحت هيچ شرايطي دچار رکود شود اما متاسفانه مسئولين مي­گفتند که ما سال 95 سه تا پرتاب خواهيم داشت که يکي هم پرتاب نشد و اين باعث دلسردي دانشجويان مي­شود.

پرتاب نکردن ماهواره شريف‌ست؛ ترس از تحريم و تشر آمريکايي­ها!!

دکتر رضا روستا آزاد در خصوص پرتاب ماهواره شريف ست گفت: البته اسم اين ماهواره به دليل ترس از تحريم به "دوستي" تبديل شد!

اين ماهواره به موشک بسته شد تا پرتاب بشود و روي سکو هم رفت اما بعد از اينکه امريکا به ايران هشدار داد، دوباره به آشيانه برگشت و آقاي حاجي زاده هم گفتند "با يک تشر آمريکايي­ها ماهواره­برهايمان را به انبار برديم".

برخي دوستان از اين حرف­ها و انتقادات ناراحت مي­شوند درصورتيکه همين دوستان هميشه از ما انتقاد مي­کردند.

وي در خصوص شرايط تيم شريف ست گفت: 150 نفر در مدت سه سال آموزش هاي نابي ديدند اما دلم مي­خواست وقتيکه جلوي رونمايي شريف ست را گرفتند شما اشک و گريه­ اين دانشجويان و اساتيد گزارش تهيه مي­کرديد...

همان زمان من با رياست جمهوري مکاتبه کردم که آخر حرفشان اين بود که اين کارها به شما ربطي ندارد و ظاهرا بحث برجام مطرح بوده است.

پروژه پرتاب انسان به فضا کاري بسيار جاه طلبانه است!

دکتر محمد مهدي نژاد نوري، استاد دانشگاه و معاون پژوهشي اسبق وزارت علوم در گفت: وقتي که بناشد خيلي از پروژ­ه­هاي فضايي و غيره انجام نشود براي هرکدام بهانه­اي مي­تراشيدند مثلا مي­گفتند پروژه پرتاب انسان به فضا کاري بسيار جاه طلبانه است! درصورتيکه توجه نمي­کنند اين کار دريايي از فناوري و دستاوردهاي جانبي ايجاد مي­کند. امريکايي­ها جنگ ستارگان را مطرح کردند اما مگر جنگ ستارگان داشتند اما با کمک آن توانستند کلي فناوري هاي نرم و سخت را در کشورشان ايجاد کنند. امروز ما مي­بينيم اين­ها از سلاح­هاي ليزري روي ناوهايشان استفاده مي­نند و ما در آن زمان مي­گفتيم که فانتزي است اما عملي شد.

ما که در اين حوزه­ها عقب هستيم و بايد فاصله ها را جبران کنيم نبايد در گام­هاي اول با اين مسائل اقتصادي برخورد کنيم.

کارها فقط باروحيه جهادي و بسيجي پيش خواهد رفت

مقصودي گفت: مسئولين صريح صحبت نمي­کنند؛ اگرچه که دولت به همراه مسئولين مرتبط از پروژه انسان به فضا رونمايي کرد ولي بعدها متوجه شديم که رئيس سازمان فضايي اعتقادي به اين کار ندارد!

روستا آزاد گفت: کارها فقط باروحيه جهادي و بسيجي پيش خواهد رفت؛ اگر شما يک کاري کردي و ما به ازاي آن 16تا مطالبه حقوق، مزايا و غيره داشتيد کار پيش نخواهد رفت. هرجا بدون چشم داشت کار انجام شده است کار خوب جلو رفته است. مورد داشتيم که شخصي خواسته رئيس دانشکده بشود و قبل از حضورش اطرافيانش گفتند که فلاني با اين حقوق­ها نمي­تواند کار کند و بايد براي ايشان فوق­العاده­هايي در نظر بگيريد!

مهدي نژاد نوري اظهار کرد: فقط دانشگاه شريف با اين مسئله مواجه نيست بلکه علم و صنعت، خواجه نصير طوسي و حتي دانشگاه امير کبير هم با اين مشکل مواجه است که همه طرح­هايشان روي زمين مانده است. واقعا دانشگاهي به بزرگي امير کبير نبايد چندتا پروژه­ کلان داشته باشد؟

اگر ايرادي به بعضي از پروژ­ها دارند نبايد همه را حذف کنند

محسن مقصودي گفت: اکثر افرادي که در يکي از پروژه­هاي امير کبير کار مي­کردند به اسپانيا و کانادا و غيره رفته بودند و حتي بعضا کشورهاي حوزه خليج فارس اين­هارا جذب مي­کنند.

دکتر­ مهدي نژاد نوري اظهار داشت: ما اگر بفهميم در فلان گوشه يک معدن طلاست همه بسيج ميشوند و هزينه مي­کنند که معدن را استخراج کنند، آيا نيروي جوان تحصيلکرده با انگيزه يک معدن عظيم طلا نيست؟! و ما بايد با پروژ­ه­ها زمينه فعاليت را براي اين دانشجويان فراهم کنيم.

مجري برنامه تصريح داشت: حتي اگر ايرادي به بعضي از پروژ­ها دارند نبايد همه را حذف کنند بلکه برخي را اصلاح کنند و برخي را جايگزين کنند.

دکتر مهدي نژاد نوري تصريح کرد:براي حذف کردن پروژه­ها نبايد يکطرفه تصميم گرفت بلکه بايد کسي که يک پروژه را تعريف کرده است حضور داشته باشد و گزارش بدهد و بعد از آن تصميم گيري بشود.

دکتر روستا آزاد ادامه داد:ما چند وقت پيش به هند رفتيم و در بمبئي از يک آزمايشگاه در بمبيي که جاذبه توريستي­اش فقر شهرش هست بازديد کنيم و مسئولين علمي گفتند ما هيچ محدوديت مالي نداريم چراکه حکومت مي­گويد ما هرچقدر به اين فقرا بدهيم به جايي نمي­رسد اما اگر به از بين رفتن فقر اميدوارباشيم بايد اين منابع را  در حوزه دانش و تجاري سازي صرف کنيم.

محسن مقصودي گفت: قرار بود موضوع برنامه بحث فناوري و توانمندي دفاعي باشد که به هر دليلي اين برنامه لغو شد و ماهم متوجه نشديم که علي رغم کسب مجوز چه دليلي داشت؟! همچنين پيگيري­هاي زيادي کرديم که در اين برنامه در خدمت وزير علوم و يا نماينده وزارت علوم باشيم که يا نخواستند يا نتوانستند و يا مقدور نشده است.

گزارش­هاي دبيرخانه شوراي انقلاب فرهنگي را در خصوص نقشه جامع علمي ديده­ام که دستگاه­هاي مختلف مثل معاونت علمي و وزارت بهداشت رضايت داشتند و اما از وزارت علوم ناراضي بودند و گويا فقط وزارت علوم در آمايش رشته­ها همکاري کرده است که آنهم هنوز ابلاغ نشده است.

محفوظات دانشگاهي بهره هوشي دانشجو را کم مي­کند

دکتر رضا روستا آزاد، رئيس سابق دانشگاه صنعتي شريف اظهار داشت: شما اگر چهار سال يک جوان را تحت يک نظام آموزشي قرار بدهيد که اين جوان بهره­اي نمي­برد و فقط محفوظات جمع مي­کند، انتظار داريد بعد از چهار سال براي ذهن و هوش جوان چه اتفاقي بيافتد؟

طبق يک گزارشي بهره­ هوشي ايراني­ها درحال کم شدن است؛ شما وقتي در مدت طولاني وزنه سنگين بلند مي­کنيد دچار آسيب جسماني مي­شويد که اين ماجرا کم شدن بهره هوشي تبعات سيستم آموزشي نادرست است.

وزارت علوم، فرهنگستان و شوراي انقلاب فرهنگي عزم جدي براي تغيير آموزش عالي ندارند

محسن مقصودي تصريح کرد: فقط نزديک به 16 درصد آموزش عالي ما آموزش رايگان و دولتي است و مابقي خصوصي است و براي مردم هزينه دارد. با اين همه هزينه يک خانواده مي­بيند فرزندش فوق ليسانس يا دکتري دارد و بيکار است. چه مسئولي بايد بگويد که پادشاه آموزش عالي ما لخت است؟

گويا همه اين عيوب را مي­دانند اما کاري نمي­کنند و دانشجوها از رشته­شان بالا مي­آيند و نهايتا استاددانشگاه مي­شوند؛ متاسفانه برخي از دانشجويان تنها افقشان اين است که استاد دانشگاه بشوند. آيا عزم براي تغيير اين سيستم وجود دارد؟

 

دکتر روستا آزاد تصريح کرد: نه وزارت علوم، نه فرهنگستان و نه شوراي انقلاب فرهنگي عزمي براي انجام اين کار ندارند. هرکسي در يک فضاي کليشه­اي مشغول به کار است.

مجري ثريا گفت: بنظر من بايد تحول نظام آموزش عالي کشور بايد يکي از برنامه­هاي اصلي کانديداهاي رياست جمهوري باشد.

محسن مقصودي گفت: مسئله ريزگردها چندسال است امان ملت را بريده است؛ ما چندتا کار دانشگاهي قوي در اين حوزه کرده­ايم؟

بخش زيادي از متون درسي زائد است

مهدي نژاد نوري خاطرنشان کرد: ما يک مرکزي را در دانشگاه چمران ايجاد کرده بوديم؛ سازمان محيط زيست همکاري کرد و چندتا دانشگاه همکاري کردند و حدود 16 ميليارد بودجه نقدي گرفتيم که با تغيير دولت اين برنامه­ها يکسال با رکود مواجه شد و پشتيباني­ها هم قطع شد و نهايتا آنجاهم کار جلو نرفت.

مقصودي تصريح کرد: واقعا بخش زيادي از متون درسي ما زائد است؛ ما رشته عمران خوانده­ايم که کلي دروس رياضي و فيزيک پايه را هم پاس کرديم که يکي از اساتيد ما گفتند شما در اين رشته پنج عمل اصلي رياضي را بلد باشيد کفايت مي­کند و بايد پروژه­هاي عمراني را عملياتي ببينيد اما گاها دوستان فارغ التحصيل مي­شند و چهار بار يک ساختمان را نديده بودند و بعد از چهارسال بايد از کارگر جوشکاري و بتن ريزي را ياد بگيرد.

در سال­ها اخير دانشگاه­هاي ما يک پله سقوط کرده­اند

دکتر مهدي نژاد نوري تصريح کرد: در يکي از رتبه بندي هاي معتبر دنيا از سال 2015 تا 2017 تقريبا همه دانشگاه­هاي ما يک طبقه افت کرده­اند که 70 درصد اين طبقه بندي به مباحث پژوهشي ارتباط دارد يعني وضعيت پژوهشي دانشگاه­هاي ما درحال نزول است.

 مجري برنامه گفت: بايد دانشگاهي در کشور موفق باشد که بگويد امسال ده مسئله اصلي کشور را حل کردم بطور مثال در رابطه با بحث طلاق رشته­هاي علوم انساني دانشگاه تهران بگويند ما طرحي را پياده کرده­ايم که بعد از يکسال توانستيم 10درصد طلاق را کاهش بدهيم.

پرسنل تحقيق و توسعه شرکت­هاي خودروسازي بزرگمان کاري نمي­کنند!

دکتر مهدي نژاد نوري خاطرنشان کرد: آيا ايران خودرو، سايپا و يا مخابرات ما چيزي به اسم تحقيق و توسعه واقعي دارند که مثلا يک مدلي را ارائه بدهند؟ يک جايي مثل ايران خودرو بايد يک تشکيلاتي به اندازه يک دانشگاه داشته باشد. چرا بايد مردم چشمشان به واردات ماشين­هاي خارجي باشد.

مقصودي گفت: ما بعد از چهل سال دوباره به سراغ فرانسه رفتيم و همان شرکت­هايي را آورديم داخل که در زمان تحريم ما را رها کردند و ما با اينها قرارداد محرمانه بسته­ايم.

دکتر روستا آزاد گفت: در ايران خودرو بغير از قسمت توليد که کارگران بايد صبح تا شب کار کنند بنده از پرسنل شنيدم که در قسمت تحقيق و توسعه بيکاره بيکار هستند!

اگر بخواهيم درآمدهاي ارتباط با صنعت را زياد کنيم بايد بگويم که ما طي 7 سال آن را از نيم ميليارد تومان به 65 ميليارد تومان رسانديم يعني 130 برابر يعني نرخ رشد 100 درصد اما الان صحبت از نرخ رشته 4 يا 5 درصد است. ما به رکورد سه و نيم مقاله به ازاي هر استاد در سال رسيديم.

مقصودي گفت: ما در سال 91 يک برنامه­اي با حضور دکتر روستا آزاد رفتيم که به شدت انتقادي بود اما بحث اين است که يک زماني مانند الان راهبردها مشکل دارد که رهبر انقلاب بايد اينقدر تذکر بدهند. سيستم آموزش عالي ما بيمار است و واقعا نياز به يک جراحي دارد و اين بيماري حاصل همه دولت­هاست.

کاري نکنيم که خانواده­ها به نظام آموزشي بي اعتما شوند...

روستا آزاد اظهار داشت: خانواده­هاي ما اعتماد مي­کنند و جوانانشان را به اين سيستم آموزشي مي­سپارند اما بايد بدانيم که هميشه اينگونه نخواهد ماند؛ من نگران هستم که مردم به اين برسند که هزينه کردن براي فرزندانشان در اين سيستم آموزشي خروجي نخواهد داشت و آنموقع ما يک معضل بزرگي خواهيم داشت و تا بيش از اين دير نشده است بايد براي نظام آموزشي کاري کنيم.

محسن مقصودي، مجري برنامه ثريا در پايان گفت: انشاالله مسئولين و رئيس جمهور آينده از هر طيف و هرجناحي هست کمک کنند تا آموزش عالي اولويت اصلي باشد و به اشتغال و اقتصاد مقاومتي کمک کنيم.

 

مطالب مرتبط:
ارسال نظر
نام و نام خانوادگي
ايميل